Nowy dom BWA Wrocław: sztuka wraca do dawnej hali pocztowej przy Kolejowej

Miejsca, które przez blisko sto lat pełniło zupełnie inną funkcję, teraz stanie się jedną z najważniejszych artystycznych adresów miasta. Zapowiedzią tej zmiany jest wydarzenie Kraftpostfest!, którego druga edycja odbędzie się już 31 sierpnia.

To coś więcej niż przeprowadzka jednej instytucji. To największa inwestycja w sztukę współczesną, jaką Wrocław zobaczy w tej dekadzie — i próba odpowiedzi na pytanie, czym w ogóle powinna być dziś galeria sztuki w mieście.

Co dziś dzieje się z tą przestrzenią

Budynek Kraftpostu ma prawie sto lat i jest wpisany do rejestru zabytków. W przedwojennym Breslau mieściła się tu hala montażowa i naprawcza żółtych autobusów pocztowych — miejsce czysto techniczne, dalekie od sztuki. Dziś cały obszar między ulicą Kolejową a ulicami Prostą, Grabiszyńską i Tęczową przechodzi wieloetapową rewitalizację, prowadzoną wspólnie przez BWA Wrocław, Gminę Wrocław i PFR Nieruchomości S.A., które pełni rolę mecenasa instalacji otwierającej ten proces.

Przemiana tego fragmentu miasta postępuje krok po kroku:

• 2024 rok — oddano do użytku nowe osiedle mieszkaniowe liczące 469 mieszkań, pierwszy etap rewitalizacji terenu.
• Kolejny etap — zrewitalizowano zabytkowy budynek dawnej kotłowni. To właśnie na jej kominie 31 sierpnia zostanie odsłonięta instalacja „Wędrowcy”.
• Ostatni, kluczowy etap — wciąż przed nami: rewitalizacja samej hali Kraftpost, w której docelowo zamieszka nowe BWA Wrocław.

Innymi słowy, hala, która ma stać się galerią, wciąż czeka na swoją metamorfozę — a to, co dzieje się teraz, to fundamenty pod tę zmianę, budowane zarówno architektonicznie, jak i społecznie.

Jakie są plany na nową siedzibę

Otwarcie nowego centrum sztuki zaplanowano na przełom 2028 i 2029 roku. BWA Wrocław nie kryje ambicji — ma to być miejsce otwarte, dostępne, żywe, reagujące na współczesne wyzwania społeczne i klimatyczne, a w razie potrzeby dające także schronienie w czasie kryzysu.

Jak mówi dyrektor BWA Wrocław, Maciej Bujko:

Instytucja nie może ograniczać się do prezentowania wystaw — musi wspierać lokalne inicjatywy i reagować na to, co dzieje się wokół, choćby na kryzys klimatyczny.

To podejście nieprzypadkowo nawiązuje do idei sprzed ponad pół wieku — Sympozjum Plastycznego Wrocław 70', podczas którego po raz pierwszy na tak dużą skalę dyskutowano o roli artystów w kształtowaniu wspólnej przestrzeni publicznej. Nowa siedziba BWA ma być kontynuacją tamtego przełomowego myślenia: sztuka nie jako dodatek do miasta, lecz jako integralna część jego tkanki.

Cały proces powstawania galerii pomyślany jest jako wieloetapowy i wspólnotowy — BWA Wrocław zaprasza do niego zarówno artystów i artystki, jak i mieszkańców miasta, dla których ta przestrzeń w ostatecznym rozrachunku powstaje.

Kraftpostfest! — pierwszy krok ku nowej galerii

Zanim ruszy rewitalizacja samej hali, Wrocław będzie mógł zobaczyć pierwszy namacalny efekt całego przedsięwzięcia. W poniedziałek, 31 sierpnia, o godzinie 16:30, przy ul. Kolejowej 63, odbędzie się druga edycja Kraftpostfest! — wydarzenia celebrującego miejsce, które za kilka lat stanie się nowym domem BWA Wrocław.

Centralnym punktem uroczystości będzie odsłonięcie monumentalnej instalacji „Wędrowcy” autorstwa Anny Szpakowskiej-Kujawskiej — artystki i współinicjatorki Sympozjum Plastycznego Wrocław 70'. Odsłonięcie zbiegnie się w czasie z jubileuszem jej 95. urodzin, co nadaje wydarzeniu dodatkowo osobisty, świąteczny wymiar.

Program tego popołudnia zapowiada się jak spektakl w przestrzeni miejskiej:

• Uczestnicy i uczestniczki podążą za współtwórcami instalacji — Jerzym Kosałką i Tomaszem Opanią.
• Wrocławscy artyści przemaszerują w rytm orkiestry dętej wzdłuż hali Kraftpost, w stronę komina dawnej kotłowni.
• Po kominie „Wędrowcy” będą się wspinać coraz wyżej — symbolicznie zaznaczając obecność BWA przy ulicy Kolejowej 63.
• Po performansie publiczność zobaczy krótki film o kulisach powstawania instalacji.
• Całość zwieńczy wspólne świętowanie przy urodzinowym torcie.

Wydarzenie jest bezpłatne i nie wymaga zapisów — wystarczy się pojawić.

Kraftpostfest! to dopiero pierwszy krok w wieloletnim procesie, na końcu którego Wrocław zyska nową, dużą instytucję sztuki współczesnej w miejscu, które przez dekady kojarzyło się z czymś zupełnie innym. Ale już teraz — dzięki „Wędrowcom” wspinającym się po kominie starej kotłowni — widać, w jakim kierunku ta opowieść zmierza.