Matura z języka polskiego 2025. Znamy tematy wypracowań!

W pierwszej części „język polski w użyciu” zdający odpowiadali na pytania związane z przytoczonym fragmentem książki „Błękitna kropka. Człowiek i jego przyszłość w kosmosie” Carla Sagana oraz artykułu „Ziemia 2.0 – poszukiwania nadal trwają” z portalu Komputer Świat.

Kolejne pytania dotyczyły „Rozmowy Mistrza Polikarpa ze Śmiercią” oraz wiersza „Wiosna” Jana Andrzeja Morsztyna. Późnej pojawiła się też „Pieśń 14” Kochanowskiego, „Dziady cz. III” Mickiewicza, wiersz Stabat Mater Wittlina, „Ten czas" Baczyńskiego, a także do interpretacji okładka książki „Rok 1984” Orwella, „Tango” Mrożka i „Stary Prometeusz” Herberta.

Wypracowanie

Ponadto zdający obowiązkową maturę z języka polskiego musieli napisać wypracowanie na jedne z dwóch tematów:

1. Źródło nadziei w czasach trudnych dla człowieka.

2. Jak błędna ocena sytuacji wpływa na życie człowieka?

Co istotne, według nowych zasad matury, zdający nie muszą jak w latach poprzednich odwoływać się do konkretnej lektury, a mogą wybrać jedną z listy lektur obowiązkowych, powinni powołać się też na inny utwór literacki (np. z poezji) oraz wybrane konteksty kulturowe.

Na liście obowiązkowych lektur dla szkoły średniej znajdują się:

• Biblia, w tym fragmenty Księgi Rodzaju, Księgi Hioba, Księgi Koheleta, Księgi Psalmów, Apokalipsy św. Jana

• Jan Parandowski, Mitologia, cz. I Grecja

• Homer, Iliada (fragmenty)

• Sofokles, Antygona

• Lament świętokrzyski (fragmenty)

• Rozmowa Mistrza Polikarpa ze Śmiercią (fragmenty)

• Pieśń o Rolandzie (fragmenty)

• William Szekspir, Makbet

• Molier, Skąpiec

• Ignacy Krasicki, wybrana satyra

• Adam Mickiewicz, wybrane ballady, w tym Romantyczność, Dziady cz. III

• Bolesław Prus, Lalka

• Henryk Sienkiewicz, Potop (fragmenty)

• Fiodor Dostojewski, Zbrodnia i kara

• Stanisław Wyspiański, Wesele

• Władysław Stanisław Reymont, Chłopi (fragmenty)

• Stefan Żeromski, Przedwiośnie

• Witold Gombrowicz, Ferdydurke (fragmenty)

• Tadeusz Borowski, Proszę państwa do gazu

• Gustaw Herling-Grudziński, Inny świat (fragmenty)

• Hanna Krall, Zdążyć przed Panem Bogiem

• Albert Camus, Dżuma

• George Orwell, Rok 1984

• Sławomir Mrożek, Tango

• Marek Nowakowski, Górą „Edek” (z tomu Prawo prerii)

• Andrzej Stasiuk, Miejsce (z tomu Opowieści galicyjskie)

• Olga Tokarczuk, Profesor Andrews w Warszawie (z tomu Gra na wielu bębenkach)

• Ryszard Kapuściński, Podróże z Herodotem (fragmenty)

Ponadto zdający mogli powołać się na lektury z zakresu szkoły podstawowej:

• Ignacy Krasicki, bajki

• Adam Mickiewicz, Dziady cz. II, Pan Tadeusz (księgi: I, II, IV, X, XI, XII)

• Aleksander Fredro, Zemsta

• Juliusz Słowacki, Balladyna

oraz lektury z zakresu rozszerzonego:

• Homer, Odyseja (fragmenty)

• Dante Alighieri, Boska Komedia (fragmenty)

• Jan Kochanowski, Treny (jako cykl poetycki)

• William Szekspir, Hamlet

• Juliusz Słowacki, Kordian

• realistyczna lub naturalistyczna powieść europejska (Honoré de Balzac, Ojciec Goriot lub Charles Dickens, Klub Pickwicka, lub Mikołaj Gogol, Martwe dusze, lub Gustaw Flaubert, Pani Bovary)

• Franz Kafka, Proces (fragmenty)

• Michaił Bułhakow, Mistrz i Małgorzata

• Stanisław Ignacy Witkiewicz, Szewcy

• Bruno Schulz, wybrane opowiadania z tomu Sklepy cynamonowe

• Tadeusz Konwicki, Mała Apokalipsa

• Janusz Głowacki, Antygona w Nowym Jorku

• Sławomir Mrożek, wybrane opowiadanie

• wybrany esej Gustawa Herlinga-Grudzińskiego, Zbigniewa Herberta